Σημαντική άνοδο καταγράφει η συμμετοχή των γυναικών στη ναυτιλία στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ετήσιας έρευνας του Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου. Τα δεδομένα για το 2024 αποτυπώνουν μια σαφή τάση ενίσχυσης της παρουσίας των γυναικών στο ναυτικό επάγγελμα, με το ποσοστό τους να φτάνει πλέον στο 7,8% της συνολικής εγγεγραμμένης ναυτικής απασχόλησης.
Συνολικά, οι εγγεγραμμένες γυναίκες ναυτικοί ανήλθαν το 2024 σε 2.048 άτομα, ενώ μόνο τον Αύγουστο του ίδιου έτους καταγράφηκαν 1.415 ενεργές εγγραφές. Η συντριπτική πλειονότητα των γυναικών ναυτικών είναι Ελληνίδες, καθώς ποσοστό άνω του 99% αντιστοιχεί σε 2.030 άτομα.
Ισχυρή αύξηση τα τελευταία χρόνια
Τα στοιχεία δείχνουν ότι η παρουσία των γυναικών στο ναυτικό επάγγελμα ενισχύεται με σταθερό ρυθμό. Συγκεκριμένα:
- Ο συνολικός αριθμός των γυναικών ναυτικών αυξήθηκε κατά 11,4% σε ετήσια βάση σε σχέση με το 2023, όταν είχαν καταγραφεί 1.838 άτομα.
- Σε βάθος πενταετίας, η αύξηση αγγίζει το 65,6%, γεγονός που καταδεικνύει τη σταδιακή ενίσχυση της γυναικείας παρουσίας στον κλάδο.
- Τον Αύγουστο του 2024 η απασχόληση γυναικών ναυτικών ήταν αυξημένη κατά 11,8% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του 2023.
Το ποσοστό συμμετοχής των γυναικών στο ελληνικό ναυτικό εργατικό δυναμικό είναι ιδιαίτερα υψηλό σε σύγκριση με τα διεθνή δεδομένα. Συγκεκριμένα, το 7,8% υπερβαίνει σημαντικά τον διεθνή και ευρωπαϊκό μέσο όρο, ο οποίος κυμαίνεται περίπου στο 1,2% και 2,4% αντίστοιχα.
Νεότερες ηλικίες και έντονη παρουσία στα επιβατηγά
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του γυναικείου ναυτικού δυναμικού είναι η έντονη παρουσία νεότερων ηλικιών. Σύμφωνα με την έρευνα:
- Το 80,1% των εγγεγραμμένων γυναικών ναυτικών είναι ηλικίας έως 45 ετών.
- Σχεδόν οι μισές, ποσοστό 48,7%, είναι έως 30 ετών.
Οι περισσότερες γυναίκες ναυτικοί απασχολούνται στον τομέα μεταφοράς επιβατών, όπου παρατηρείται διαχρονικά ισχυρή συγκέντρωση εργαζομένων. Το ποσοστό των γυναικών που εργάστηκαν σε επιβατηγά πλοία ανήλθε στο 68,3% το 2024, αυξημένο κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2023.
Παράλληλα, ενισχύεται και η παρουσία τους στον τομέα μεταφοράς εμπορευμάτων. Ιδιαίτερα έντονη είναι η αύξηση στα δεξαμενόπλοια, όπου η γυναικεία απασχόληση σημείωσε άνοδο 17,7% το 2024, μετά από αύξηση 13% που είχε καταγραφεί την προηγούμενη χρονιά.
Εποχικός χαρακτήρας της απασχόλησης
Η ισχυρή σύνδεση της γυναικείας ναυτικής εργασίας με τον θερινό τουρισμό δημιουργεί έντονα εποχικά χαρακτηριστικά στην απασχόληση. Ενδεικτικά, μόνο το 43% των γυναικών ναυτικών εργάστηκε για διάστημα άνω των επτά μηνών το 2024, ποσοστό χαμηλότερο από το αντίστοιχο 53,2% των ανδρών ναυτικών.
Οι βασικές ειδικότητες
Στις επαγγελματίες γυναίκες ναυτικούς, η ειδικότητα με τον μεγαλύτερο αριθμό εγγεγραμμένων είναι αυτή της ανθυποπλοιάρχου, με 222 άτομα. Στα κατώτερα πληρώματα, η πολυπληθέστερη ειδικότητα είναι η θαλαμηπόλος, με 743 εγγεγραμμένες.
Στις δόκιμες και εκπαιδευόμενες ναυτικούς, η πιο διαδεδομένη ειδικότητα είναι η εκπαιδευόμενη δόκιμη πλοίαρχος, η οποία αντιπροσωπεύει το 47,8% των εγγεγραμμένων, ποσοστό αυξημένο σε σχέση με το 46% που είχε καταγραφεί το 2023.
Τέλος, η ανάλυση των στοιχείων για το 2024 δείχνει ότι υπάρχουν και γυναίκες που δραστηριοποιούνται στον ευρύτερο ναυτικό χώρο χωρίς να υπολογίζονται στα πληρώματα. Μεταξύ αυτών καταγράφηκαν έξι καθηγήτριες στις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού καθώς και ένα ανώτερο στέλεχος σε ναυτική συνδικαλιστική οργάνωση.