Σοβαρή οικονομική πίεση, περιορισμένη αγοραστική δύναμη και έντονη αβεβαιότητα χαρακτηρίζουν πλέον την καθημερινότητα των νοικοκυριών στην Αττική, σύμφωνα με τα ευρήματα νέας έρευνας γνώμης καταναλωτών που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών (ΕΕΑ) από την εταιρεία RASS.

Μείωση δαπανών ακόμη και σε βασικά αγαθά

Η ακρίβεια αναδεικνύεται ως το κυρίαρχο κοινωνικό και οικονομικό φαινόμενο, με περισσότερους από 8 στους 10 πολίτες να δηλώνουν ότι έχουν επηρεαστεί πολύ ή αρκετά από την άνοδο των τιμών. Το 74% αναφέρει ότι η αγοραστική του δύναμη έχει επιδεινωθεί αισθητά τα τελευταία δύο χρόνια.

Παράλληλα, σχεδόν 8 στους 10 καταναλωτές δηλώνουν ότι έχουν αναγκαστεί να περιορίσουν δαπάνες ακόμη και σε βασικές κατηγορίες, όπως τρόφιμα, ενέργεια και υπηρεσίες υγείας, γεγονός που αποτυπώνει τη σοβαρότητα της οικονομικής στενότητας.

Ανησυχία για στρεβλώσεις και αθέμιτες πρακτικές

Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα ευρήματα που αφορούν την αντίληψη των πολιτών για τη λειτουργία της αγοράς. Οι καταναλωτές θεωρούν ότι παρατηρούνται εκτεταμένες στρεβλώσεις και αθέμιτες πρακτικές σε κρίσιμους κλάδους της οικονομίας.

Στην κορυφή των αναφορών βρίσκονται τα τρόφιμα, η ενέργεια και τα καύσιμα, δηλαδή αγαθά πρώτης ανάγκης που επηρεάζουν άμεσα το κόστος ζωής. Παράλληλα, το 68% των ερωτηθέντων εκτιμά ότι οι ελεγκτικοί μηχανισμοί δεν ασκούν επαρκή έλεγχο στην αγορά.

Το περιβάλλον αυτό υπονομεύει την εμπιστοσύνη των καταναλωτών και δημιουργεί πρόσθετα εμπόδια για τις υγιείς επιχειρήσεις που λειτουργούν με όρους θεμιτού ανταγωνισμού.

Διαφοροποίηση στις υπηρεσίες υγείας

Στον τομέα της υγείας καταγράφεται σαφής διαφοροποίηση μεταξύ δημόσιων και ιδιωτικών υπηρεσιών. Περίπου 6 στους 10 πολίτες δηλώνουν ικανοποιημένοι από τις ιδιωτικές υπηρεσίες υγείας, ενώ μόλις 4 στους 10 εμφανίζονται ικανοποιημένοι από τις δημόσιες.

Παρά τη χαμηλότερη αξιολόγηση, το δημόσιο σύστημα υγείας παραμένει βασικός πυλώνας νοσηλείας, κυρίως λόγω χαμηλότερου κόστους και καθολικής πρόσβασης. Η ασφάλιση υγείας αντιμετωπίζεται κυρίως ως μέσο κάλυψης σοβαρών περιστατικών και λιγότερο ως εργαλείο πρόληψης και καθημερινής φροντίδας.

Η έρευνα δείχνει ότι η ασφάλιση στην Ελλάδα παραμένει σε μεγάλο βαθμό υποχρεωτική επιλογή και όχι συνειδητή πράξη πρόληψης. Σημαντικό ποσοστό πολιτών είτε δεν διαθέτει ασφαλιστικό προϊόν είτε έχει διακόψει συμβόλαια λόγω υψηλού κόστους ή μη ικανοποιητικών παροχών.

Παράλληλα, καταγράφεται έντονο έλλειμμα ασφαλιστικής γνώσης, καθώς πάνω από 8 στους 10 πολίτες αγνοούν βασικές χρεώσεις των συμβολαίων τους, στοιχείο που ενισχύει τη δυσπιστία απέναντι στον κλάδο.

Εύθραυστη σχέση με το τραπεζικό σύστημα

Οι πολίτες εμφανίζονται μέτρια ικανοποιημένοι από τις τραπεζικές υπηρεσίες, ωστόσο η σχέση με το τραπεζικό σύστημα παραμένει εύθραυστη. Οι τράπεζες χρησιμοποιούνται κυρίως ως υποδομή συναλλαγών και λιγότερο ως φορείς αποταμίευσης ή επένδυσης.

Ιδιαίτερα αρνητική είναι η εικόνα για τη διαχείριση των «κόκκινων δανείων» και τον ρόλο των εισπρακτικών εταιρειών. Επιπλέον, η πλειονότητα των πολιτών δηλώνει χαμηλή εμπιστοσύνη στα ασφαλιστικά προϊόντα που προωθούνται από τις τράπεζες, ενώ αρκετοί αναφέρουν ότι η ασφάλιση παρουσιάστηκε ως προϋπόθεση για τη χορήγηση άλλων τραπεζικών προϊόντων.

Η ακρίβεια ως καθημερινή δοκιμασία

Όπως επισημαίνει ο πρόεδρος του ΕΕΑ, οι πολίτες αισθάνονται ότι η αγορά δεν λειτουργεί πάντα με όρους διαφάνειας και θεμιτού ανταγωνισμού, γεγονός που επιβαρύνει τόσο τους καταναλωτές όσο και τις υγιείς μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Παράλληλα, η έρευνα αναδεικνύει έντονο έλλειμμα εμπιστοσύνης σε κρίσιμους τομείς όπως η υγεία, η ασφάλιση και το τραπεζικό σύστημα, με βασικό αίτημα την προσβασιμότητα, τη σαφήνεια και τη δικαιοσύνη.