Σημαντική αύξηση παρουσίασαν οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις της Γενικής Κυβέρνησης τον Μάιο 2025, σύμφωνα με τα μηνιαία στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών. Το συνολικό ποσό ανήλθε σε €3,34 δισ., αυξημένο κατά €0,69 δισ. ή 26% σε σχέση με το τέλος του 2024 και κατά 12,4% σε ετήσια βάση.

Κυρίαρχες αιτίες και εποχικότητα πληρωμών

Η διαφορά μεταξύ ετήσιας και ενδοετούς μεταβολής αποδίδεται στην εποχικότητα των πληρωμών της Γενικής Κυβέρνησης. Η αύξηση τους τελευταίους μήνες του 2024 οδήγησε σε χαμηλή αφετηρία, ενώ η επιβράδυνση πληρωμών το πρώτο εξάμηνο του 2025 ανέβασε τα συνολικά υπόλοιπα.

Νοσοκομεία: Πρώτη πηγή χρέους αλλά με ιδιαιτερότητες

Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των νοσοκομείων διαμορφώθηκαν στα €1,60 δισ., καταγράφοντας αύξηση 16,4% σε ετήσια βάση. Ωστόσο, το ποσό αυτό ενδέχεται να είναι υπερεκτιμημένο, καθώς περιλαμβάνει υποχρεώσεις clawback και rebate των προμηθευτών, οι οποίες ουσιαστικά δεν βαρύνουν τα νοσοκομεία αλλά συμψηφίζονται μέσω επενδυτικών σχεδίων.

Η Eurobank καταγράφει συμψηφισμό ύψους €0,55 δισ. την περίοδο 2019–2025, κυρίως με έργα έρευνας και ανάπτυξης. Έτσι, το πραγματικό καθαρό ύψος των υποχρεώσεων των νοσοκομείων είναι σημαντικά μικρότερο.

Άλλες κατηγορίες οφειλών: Ανομοιογενείς εξελίξεις

• ΟΤΑ: €0,36 δισ. (+26% ετησίως), λόγω εποχικότητας και διαρθρωτικών αδυναμιών.
• Κρατικός Προϋπολογισμός: €0,25 δισ. (+22%), κυρίως από καθυστερήσεις στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), που συγκεντρώνει €0,23 δισ.
• Λοιπά Νομικά Πρόσωπα: €0,25 δισ. (+14,7%), με ευθύνη καθυστερήσεων στη χρηματοδότηση και διαχειριστική αδυναμία.
• ΟΚΑ: €0,60 δισ. (+10,8%), λόγω καθυστερήσεων στην απονομή επικουρικών συντάξεων και αναδρομικών.
• Επιστροφές φόρων: €0,27 δισ. (-19,9%), η μόνη κατηγορία με μείωση, λόγω ψηφιοποίησης και βελτιωμένης συμμόρφωσης.

Κίνδυνοι και προτάσεις αποκλιμάκωσης

Η συσσώρευση ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων αποτελεί δημοσιονομικό και μακροοικονομικό κίνδυνο. Η Eurobank και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνουν ότι η επιτυχής διαχείριση απαιτεί ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας και ενσωμάτωση καλών πρακτικών, όπως η δημοσίευση καθαρών υποχρεώσεων (χωρίς clawback/rebate) και η επιτάχυνση εκκαθάρισης συντάξεων και προμηθειών.

Η ΕΚΑΠΥ ήδη συμβάλλει θετικά στη μείωση των υποχρεώσεων των νοσοκομείων, ενώ η εμπειρία από την αποκλιμάκωση των επιστροφών φόρων θα μπορούσε να εφαρμοστεί και σε άλλους τομείς του δημοσίου.